Class 10 History Chapter 13 Solutions – ଗୋଆ ଓ ପୁଦୁଚେରୀର ମୁକ୍ତି

୧. ପ୍ରତ୍ୟେକ ପ୍ରଶ୍ନର ଉତ୍ତର ପ୍ରାୟ ୬୦ ଗୋଟି ଶବ୍ଦରେ ଲେଖ ।

(କ) ସ୍ଵାଧୀନତା ପରେ ଭାରତରେ ଥ‌ିବା ଫରାସୀ ଉପନିବେଶ ସମ୍ପର୍କରେ ଏକ ଟିପ୍‌ପଣୀ ଲେଖ ।

Answer:
୧୯୪୭ ମସିହା ଅଗଷ୍ଟ ୧୫ ତାରିଖରେ ଭାରତ ସ୍ଵାଧୀନ ହେବା ପରେ ମଧ୍ୟ ଭାରତର କିଛି ଅଞ୍ଚଳ ବିଦେଶୀ ଶାସନରେ ରହିଯାଇଥିଲା। ଭାରତର ପୂର୍ବ ଉପକୂଳରେ ଅବସ୍ଥିତ ପୁଦୁଚେରୀରେ ଫରାସୀମାନେ ଶାସନ କରୁଥିଲେ। ଏହି ଫରାସୀ ଉପନିବେଶରେ ପୁଦୁଚେରୀ, ଚନ୍ଦରନଗର, କରାଇକଲ, ମାହେ ଓ ୟାନାମ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ଥିଲା।

ଭୌଗୋଳିକ ଅବସ୍ଥିତି ଏବଂ ସଦର ମହକୁମା: ପୁଦୁଚେରୀ, କରାଇକଲ ଏବଂ ୟାନାମ କରମଣ୍ଡଳ ଉପକୂଳରେ ଅବସ୍ଥିତ ଥିଲା। ମାହେ ମାଲବାର ଉପକୂଳରେ ଏବଂ ଚନ୍ଦରନଗର ବଙ୍ଗଳାରେ ଥିଲା। ଭାରତରେ ଥିବା ଫରାସୀ ଉପନିବେଶର ଆୟତନ ୫୧୦ ବର୍ଗ କିଲୋମିଟର ଥିଲା ଏବଂ ୧୯୩୬ ମସିହାରେ ଏହାର ଲୋକସଂଖ୍ୟା ୨,୯୮,୫୫୧ ଥିଲା। ପୁଦୁଚେରୀ ଏହି ଫରାସୀ ଉପନିବେଶଗୁଡ଼ିକର ସଦର ମହକୁମା ଥିଲା

୧୯୪୮ରେ ଭାରତ ଓ ଫ୍ରାନ୍ସ ମଧ୍ଯରେ ଚୁକ୍ତି ସ୍ବାକ୍ଷରିତ ହୋଇ ଏହି ଅଞ୍ଚଳଗୁଡ଼ିକରେ ଜନମତ ସଂଗ୍ରହ କରାଯାଇଥିଲା । ଚନ୍ଦରନଗର ୧୯୫୦ରେ ଭାରତରେ ମିଶିଥିବା ବେଳେ ଅନ୍ୟ ଅଞ୍ଚଳଗୁଡ଼ିକ ୧୯୫୪ରେ ଭାରତୀୟ ଶାସନାଧୀନ ହୋଇଥିଲା । ଶେଷରେ ୧୯୬୨ରେ ଫରାସୀ ସଂସଦ ଏହି ମିଶ୍ରଣକୁ ଅନୁମୋଦନ କରିଥିଲା । ପୁଦୁଚେରୀ ଏ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଭାରତର ଏକ କେନ୍ଦ୍ର ଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳ ହୋଇ ରହିଛି ।

(ଖ) ଗୋଆରେ ନିଜର ଶାସନ ଜାରି ରଖୁବାପାଇଁ ୧୯୪୭ ମସିହାରୁ ୧୯୬୧ ମସିହା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପର୍ତ୍ତୁଗୀଜ୍‌ମାନେ କେଉଁ ପଦକ୍ଷେପମାନ ନେଇଥିଲେ ?

Answer:

• କୂଟନୈତିକ ସମାଧାନ ପ୍ରତ୍ୟାଖ୍ୟାନ: ଭାରତ ସରକାରଙ୍କ ଶାନ୍ତିପୂର୍ଣ୍ଣ ମିଶ୍ରଣ ପ୍ରସ୍ତାବକୁ ପର୍ତ୍ତୁଗୀଜ୍‌ ଶାସକମାନେ ଅସ୍ୱୀକାର କରିଥିଲେ ।
• ଜନଆନ୍ଦୋଳନ ଦମନ: ୧୯୫୫ରେ ଗୋଆରେ ହୋଇଥିବା ବିରୋଧ ପ୍ରଦର୍ଶନକୁ ପୋଲିସ ଗୁଳିଚାଳନା କରି ଦମନ କରାଯାଇଥିଲା, ଯେଉଁଥିରେ ୨୨ ଜଣ ସତ୍ୟାଗ୍ରହୀ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଥିଲେ ।
• ସୈନ୍ୟ ପ୍ରେରଣ ଓ ଆନ୍ତର୍ଜାତିକ ମାଧ୍ୟମ: ଭାରତୀୟ ଚାପକୁ ପ୍ରତିହତ କରିବା ପାଇଁ ପର୍ତ୍ତୁଗାଲ ସରକାର ଦାମନରୁ ସୈନ୍ୟ ପ୍ରେରଣ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରିଥିଲେ ଏବଂ ଆନ୍ତର୍ଜାତିକ ନ୍ୟାୟାଳୟରେ ଅର୍ଜି ଦାଖଲ କରିଥିଲେ । ମାତ୍ର ୧୯୬୦ରେ ଏହା ଖାରଜ ହୋଇଥିଲା ।
• ଜାତିସଂଘରେ ଦାବି: ପର୍ତ୍ତୁଗୀଜ୍‌ ଅଧିକୃତ ଅଞ୍ଚଳଗୁଡ଼ିକୁ ପର୍ତ୍ତୁଗାଲର ଅଂଶ ଭାବେ ମାନ୍ୟତା ଦେବାକୁ ଜାତିସଂଘରେ ଦାବି କରାଯାଇଥିଲା, କିନ୍ତୁ ଏହା ମଧ୍ଯ ପ୍ରତ୍ୟାଖ୍ୟାନ ହୋଇଥିଲା ।
• ସାମରିକ : ଶେଷରେ ୧୯୬୧ରେ ଭାରତୀୟ ସେନା ଗୋଆ ଆକ୍ରମଣ କଲେ, ପର୍ତ୍ତୁଗୀଜ୍‌ ସେନା ପରାଜିତ ହେଲା ଏବଂ ଗଭର୍ଣ୍ଣର ଆତ୍ମସମର୍ପଣ କଲେ ।

ଏହି ସବୁ ପଦକ୍ଷେପ ସତ୍ତ୍ୱେ ପର୍ତ୍ତୁଗୀଜ୍‌ମାନେ ଗୋଆକୁ ଧରି ରଖିବାର ଚେଷ୍ଟା ବିଫଳ ହୋଇଥିଲା ।

(ଗ) ୧୯୬୧ ମସିହାରେ କେଉଁ ପରିସ୍ଥିତିରେ ଭାରତୀୟ ସୈନ୍ୟବାହିନୀ ଗୋଆରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ ?

Answer:

• ସ୍ଵାଧୀନତା ପରେ ମଧ୍ଯ ପର୍ତ୍ତୁଗୀଜ୍‌ମାନେ ଗୋଆ, ଦାମନ ଓ ଡିଉରେ ଶାସନ ଜାରି ରଖିଥିଲେ ଏବଂ ଭାରତର ଶାନ୍ତିପୂର୍ଣ୍ଣ ମିଶ୍ରଣ ପ୍ରସ୍ତାବକୁ ଅସ୍ୱୀକାର କରିଥିଲେ ।
• ୧୯୫୫ରେ ଗୋଆରେ ହୋଇଥିବା ଅହିଂସକ ଆନ୍ଦୋଳନକୁ ପର୍ତ୍ତୁଗୀଜ୍‌ ପୋଲିସ ଗୁଳିଚାଳନା କରି ଦମନ କରିଥିଲେ, ଯେଉଁଥିରେ ୨୨ ଜଣ ନିରୀହ ଭାରତୀୟ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରିଥିଲେ ।
• ପର୍ତ୍ତୁଗାଲ ଜାତିସଂଘ ଓ ଆନ୍ତର୍ଜାତିକ ନ୍ୟାୟାଳୟରେ ଅସଫଳ ହୋଇଥିଲା । ୧୯୬୦ରେ ନ୍ୟାୟାଳୟ ପର୍ତ୍ତୁଗୀଜ୍‌ ଦାବିକୁ ଖାରଜ କରିଦେଇଥିଲା ।
• ଆଫ୍ରିକାର ଆଙ୍ଗୋଲାରେ ପର୍ତ୍ତୁଗୀଜ୍‌ମାନେ କରୁଥିବା ନିଷ୍ଠୁର ଦମନ ନୀତି ଭାରତୀୟମାନଙ୍କୁ ଆହୁରି କ୍ରୋଧିତ କରିଥିଲା ।
• ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଜବାହରଲାଲ ନେହେରୁ ଶେଷରେ ୧୯୬୧ ଡିସେମ୍ବର ୧୮ରେ ଗୋଆ ମୁକ୍ତି ପାଇଁ ସାମରିକ କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନକୁ ଅନୁମତି ଦେଇଥିଲେ ।

ଫଳାଫଳ: ଯୁଦ୍ଧରେ ଭାରତୀୟ ସେନା ପର୍ତ୍ତୁଗୀଜ୍‌ ସେନାକୁ ପରାସ୍ତ କରି ୪୫୦ ବର୍ଷର ଶାସନର ଅବସାନ ଘଟାଇଥିଲେ । ଡିସେମ୍ବର ୧୯ରେ ପର୍ତ୍ତୁଗୀଜ୍‌ ଗଭର୍ଣ୍ଣର ଆତ୍ମସମର୍ପଣ କରିଥିଲେ ଏବଂ ଗୋଆ ଭାରତର ଅଂଶ ହୋଇଥିଲା ।

(ଘ) ପର୍ତ୍ତୁଗୀଜ୍ ଉପନିବେଶଗୁଡ଼ିକ କିପରି ଭାରତର ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ପାହ୍ୟାର ଅଂଶ ହେଲେ ?

Answer:

ଗୋଆ, ଦାମନ ଓ ଡିଉ
ଡିସେମ୍ବର ୧୯୬୧ରେ ଭାରତୀୟ ସେନା ଅପରେସନ ବିଜୟ ମାଧ୍ୟମରେ ଗୋଆ, ଦାମନ ଓ ଡିଉକୁ ପର୍ତ୍ତୁଗୀଜ୍ ଶାସନରୁ ମୁକ୍ତ କଲା।
ଏହି ଅଞ୍ଚଳଗୁଡ଼ିକୁ ପ୍ରଥମେ ଏକ କେନ୍ଦ୍ରଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳ ଭାବେ ଗଠନ କରାଯାଇଥିଲା।
୩୦ ମେ ୧୯୮୭ରେ ଗୋଆକୁ ଭାରତର ୨୫ତମ ରାଜ୍ୟ ଭାବେ ଘୋଷଣା କରାଯାଇଥିଲା, ଯେତେବେଳେ ଦାମନ ଓ ଡିଉ ଅଲଗା କେନ୍ଦ୍ରଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳ ଭାବେ ରହିଲେ।

ଦାଦ୍ରା ଓ ନଗର ହାବେଳି
ସ୍ଥାନୀୟ ସଂଗଠନ “ଆଜାଦ ଗୋମନ୍ତକ ଦଳ” ଓ “ଗୋଆର ମିଳିତ ସାମ୍ମୁଖ୍ୟ” ଏହି ଅଞ୍ଚଳଗୁଡ଼ିକୁ ପର୍ତ୍ତୁଗୀଜ୍ ଶାସନରୁ ମୁକ୍ତ କରିଥିଲେ।
୧୯୬୧ରେ ଏହାକୁ ଦାମନ-ଡିଉ ସହିତ ଯୋଡ଼ି ଏକ କେନ୍ଦ୍ରଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳ ଭାବେ ଘୋଷଣା କରାଯାଇଥିଲା।

ଭିନ୍ନ ରାଜନୈତିକ ପ୍ରକ୍ରିୟା
ଗୋଆରେ ସାମରିକ କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନ ହୋଇଥିବାବେଳେ ଦାଦ୍ରା ଓ ନଗର ହାବେଳିରେ ସ୍ଥାନୀୟ ଜନସଂଘର୍ଷ ମାଧ୍ୟମରେ ମୁକ୍ତି ହାସଲ ହୋଇଥିଲା।
ଗୋଆ ପରେ ଏକ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ରାଜ୍ୟ ହେଲା, କିନ୍ତୁ ଦାମନ, ଡିଉ, ଦାଦ୍ରା ଓ ନଗର ହାବେଳି କେନ୍ଦ୍ରଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳ ଭାବେ ରହିଲେ।

(ଙ) ପୁଦୁଚେରୀ ଅଧୀନରେ ଥ‌ିବା ଫରାସୀ ଶାସନାଧୀନ ଅନ୍ତଃକ୍ଷେତ୍ରଗୁଡ଼ିକ କିପରି ଭାରତ ସହିତ ମିଶିଲେ ?

Answer:

ପୁଦୁଚେରୀ (ପଣ୍ଡିଚେରୀ) ଅଧୀନରେ ଥିବା ଫରାସୀ ଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳଗୁଡ଼ିକ ଭାରତ ସହିତ ଶାନ୍ତିପୂର୍ଣ୍ଣ କୂଟନୈତିକ ପ୍ରକ୍ରିୟା ଓ ଜନମତ ସଂଗ୍ରହ ମାଧ୍ୟମରେ ମିଶିଥିଲେ ।
ସ୍ଵାଧୀନତା ପରେ ଭାରତ ସରକାର ଫରାସୀ ସରକାର ସହିତ ଆଲୋଚନା କରି ୧୯୪୮ରେ ଏକ ଚୁକ୍ତି ସ୍ବାକ୍ଷରିତ କରିଥିଲେ । ଏଥିରେ ଫରାସୀ ଅଧିକୃତ ଅଞ୍ଚଳଗୁଡ଼ିକରେ ଜନମତ ସଂଗ୍ରହ କରାଯିବା ସ୍ଥିର ହୋଇଥିଲା ।

ପୁଦୁଚେରୀ ଅଧୀନରେ ଥିବା ପାଞ୍ଚଟି ଫରାସୀ ଅଞ୍ଚଳ ନିମ୍ନଲିଖିତ ଭାବେ ଭାରତରେ ମିଶିଥିଲେ:

ଚନ୍ଦରନଗର (ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗ):
୧୯୪୯ ଜୁନ ୧୯ରେ ଜନମତ ସଂଗ୍ରହ ଅନୁଷ୍ଠିତ ହୋଇଥିଲା, ଯେଉଁଥିରେ ୯୭% ଲୋକ ଭାରତ ସହିତ ମିଶିବା ପାଇଁ ମତ ଦେଇଥିଲେ ।
୧୯୫୦ ମେ ୨ରେ ଏହା ଭାରତର ଅଂଶ ହେଲା ।

ୟାନାମ (ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ) ଓ ମାହେ (କେରଳ):
୧୯୫୪ରେ ସ୍ଥାନୀୟ ଜନଆନ୍ଦୋଳନ ଫଳରେ ଫରାସୀ ଶାସନ ଅସ୍ଥାୟୀ ଭାବେ ଭାଙ୍ଗିଥିଲା ।
ଫ୍ରାନ୍ସ ୧୯୬୨ରେ ଏହାକୁ ଆନୁଷ୍ଠାନିକ ଭାବେ ଭାରତକୁ ହସ୍ତାନ୍ତର କଲା ।

ପୁଦୁଚେରୀ (ତାମିଲନାଡୁ) ଓ କରାଇକଲ (ତାମିଲନାଡୁ):
୧୯୫୪ ଅକ୍ଟୋବରରେ ଜନମତ ସଂଗ୍ରହ ହୋଇ ଅଧିକାଂଶ ଲୋକ ଭାରତ ସହିତ ମିଶିବାକୁ ସମର୍ଥନ କରିଥିଲେ ।
୧ ନଭେମ୍ବର ୧୯୫୪ରେ ଏହାର ପ୍ରଶାସନିକ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ଭାରତ ସରକାର ହାତକୁ ଆସିଲା ।

ଫରାସୀ ସଂସଦ ୧୯୬୨ ମସିହାରେ ଏହି ମିଶ୍ରଣକୁ ଆନୁଷ୍ଠାନିକ ଭାବେ ଅନୁମୋଦନ କଲା, ଯାହାଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ଫରାସୀ ଅଞ୍ଚଳ ବିଧିବଦ୍ଧ ଭାବେ ଭାରତର ଅଂଶ ହେଲା ।